📘 جزوه کامل لینوکس
بر اساس استانداردهای فنی صحیح
⚠️ توجه مهم: این جزوه بر اساس دانش فنی استاندارد لینوکس بازنویسی شده است، نه پاسخنامهی آزمون قبلی.
در اینجا گزینههای کاملاً صحیح از نظر علمی مشخص شدهاند (مثلاً در سؤال ۱، پاسخ صحیح network cards است، نه USB devices).
۱.
USB devices
❌
– این گزینه غلط است، زیرا USB شامل فلش مموری و هارد اکسترنال میشود که هر دو block device هستند.
۲.
hard drives
❌
– هارددیسکها خود نمونهی کامل block device هستند.
۳.
network cards
✅ پاسخ درست
– کارتهای شبکه جزو دستگاههای شبکه (Network Devices) محسوب میشوند و بلوکدیوایس نیستند.
✅ پاسخ صحیح (فنی): گزینهی ۳ – network cards
۱.
cp
❌
– cp برای کپی فایلها در سطح سیستم فایل است، نه کپی بلاکبهبلاک دیسک.
۲.
dd
✅ پاسخ درست
– dd برای کپی بلاکبهبلاک (Block-level) دیسکها استفاده میشود.
۳.
disk
❌
– چنین دستوری در لینوکس وجود ندارد.
✅ پاسخ صحیح: گزینهی ۲ – dd
۱.
Memory
❌
– اطلاعات حافظه در /proc/meminfo قرار دارد.
۲.
IRQ
✅ پاسخ درست
– این فایل آمار وقفههای سختافزاری (Interrupt Requests) را نمایش میدهد.
۳.
IO
❌
– اطلاعات پورتهای I/O در /proc/ioports است.
✅ پاسخ صحیح: گزینهی ۲ – IRQ
۱.
lsmod
✅ پاسخ درست
– این دستور فقط ماژولها را نمایش میدهد و تغییری ایجاد نمیکند (مدیریت محسوب نمیشود).
۲.
insmod
❌
– این دستور برای بارگذاری (Insert) ماژول در هسته استفاده میشود.
۳.
modprobe
❌
– این دستور هوشمندانهترین ابزار برای بارگذاری/حذف ماژول با مدیریت وابستگیهاست.
✅ پاسخ صحیح: گزینهی ۱ – lsmod
۱.
g
✅ پاسخ درست
– با زدن g در محیط fdisk، یک جدول پارتیشن GPT جدید ایجاد میشود.
۲.
q
❌
– q برای خروج بدون ذخیره تغییرات (Quit) است.
۳.
n
❌
– n برای ایجاد یک پارتیشن جدید (New) استفاده میشود.
✅ پاسخ صحیح: گزینهی ۱ – g
۱.
r
❌
– -r (بازگشتی) است اما بدون -f برای فایلهای محافظتشده اخطار میدهد.
۲.
f
❌
– -f (اجباری) است و بدون تأیید حذف میکند، اما بهتنهایی خطرناکترین نیست.
۳.
fr
✅ پاسخ درست
– ترکیب -rf (هم بازگشتی و هم اجباری) خطرناکترین حالت است که کل دایرکتوری را بدون اخطار پاک میکند.
✅ پاسخ صحیح: گزینهی ۳ – fr
۱.
xz
❌
– پیشفرض xz فایل اصلی را حذف کرده و فایل .xz جایگزین میکند (مگر با -k).
۲.
zip
✅ پاسخ درست
– zip همیشه فایل اصلی را حفظ میکند و یک فایل مجزا با پسوند .zip میسازد.
۳.
gzip
❌
– پیشفرض gzip فایل اصلی را با نسخهی فشرده (.gz) جایگزین میکند (مگر با -k).
✅ پاسخ صحیح: گزینهی ۲ – zip
۱.
rwx
✅ پاسخ درست
– ۷ = ۴+۲+۱ = خواندن (r) + نوشتن (w) + اجرا (x).
۲.
wx-
❌
– این معادل عدد ۳ است (نوشتن + اجرا، بدون خواندن).
۳.
-rw
❌
– این معادل عدد ۶ است (خواندن + نوشتن، بدون اجرا) – ترتیب صحیح rw- است.
✅ پاسخ صحیح: گزینهی ۱ – rwx
۱.
Stickybit
❌
– Sticky Bit عدد ۱ است، نه ۴.
۲.
suid
✅ پاسخ درست
– رقم اول (۴) نشاندهندهی SUID است که باعث میشود برنامه با مجوزهای مالک فایل اجرا شود.
۳.
sgid
❌
– SGID عدد ۲ است، نه ۴.
✅ پاسخ صحیح: گزینهی ۲ – suid
۱.
firmware
✅ پاسخ درست
– POST توسط فریمور (BIOS یا UEFI) اجرا میشود. این دقیقترین پاسخ است.
۲.
Bios
❌
– BIOS یک نوع فریمور است، اما در سیستمهای جدید UEFI جایگزین آن شده، پس firmware جامعتر است.
۳.
boot loader
❌
– بوتلودر (مانند GRUB) بعد از POST اجرا میشود و نقشی در POST ندارد.
✅ پاسخ صحیح: گزینهی ۱ – firmware
۱.
grub-install
✅ پاسخ درست
– این دستور بوتلودر GRUB را روی دیسک یا پارتیشن نصب میکند.
۲.
grub2-mkconfig
❌
– این دستور فایل پیکربندی grub.cfg را تولید میکند، نه نصب بوتلودر.
۳.
grub2-mkconfig > /boot/grub2/grub.cfg
❌
– این هم فقط فایل پیکربندی را ذخیره میکند.
✅ پاسخ صحیح: گزینهی ۱ – grub-install
۱.
systemctl get-default
❌
– این دستور فقط حالت فعلی بوت را نمایش میدهد.
۲.
systemctl set-default
❌
– این دستور ناقص است و باید یک target (هدف) به آن داده شود.
۳.
systemctl set-default multi-user.target
✅ پاسخ درست
– این دستور کامل، حالت پیشفرض بوت را به multi-user.target (حالت خط فرمان) تغییر میدهد.
✅ پاسخ صحیح: گزینهی ۳ – systemctl set-default multi-user.target
۱.
سرویس را فعال میکند
❌
– این کار توسط systemctl start یا enable انجام میشود.
۲.
از فعال بودن سرویس مطمئن میشود
❌
– is-active فقط وضعیت را گزارش میدهد و اقدامی برای "مطمئن شدن" انجام نمیدهد.
۳.
فعال بودن را نمایش میدهد
✅ پاسخ درست
– این دستور وضعیت جاری سرویس (active/inactive) را بهصورت خروجی ساده نمایش میدهد.
✅ پاسخ صحیح: گزینهی ۳ – فعال بودن را نمایش میدهد
۱.
/etc/issue
❌
– این فایل قبل از لاگین (در صفحهی ترمینال) نمایش داده میشود.
۲.
/etc/issue.net
❌
– این فایل مخصوص اتصالات شبکه (مانند SSH) است و قبل از لاگین نمایش داده میشود.
۳.
/etc/motd
✅ پاسخ درست
– /etc/motd (Message Of The Day) بعد از ورود موفق کاربر نمایش داده میشود.
✅ پاسخ صحیح: گزینهی ۳ – /etc/motd
۱.
کانتینر است
❌
– KVM یک Hypervisor است، نه کانتینر. کانتینرها (مانند Docker) هسته را با میزبان به اشتراک میگذارند.
۲.
نوع دو
❌
– KVM نوع دو نیست، زیرا روی یک سیستمعامل میزبان اجرا نمیشود.
۳.
نوع یک
✅ پاسخ درست
– KVM یک Hypervisor نوع یک (Bare-metal) است که مستقیماً روی سختافزار اجرا میشود.
✅ پاسخ صحیح: گزینهی ۳ – نوع یک
۱.
i
❌
– کلید i در منوی GRUB کاربرد استانداردی ندارد.
۲.
e
❌
– کلید e برای ویرایش ورودی بوت (Edit) استفاده میشود، نه خط فرمان.
۳.
c
✅ پاسخ درست
– کلید c شما را به محیط خط فرمان (Command Line) GRUB میبرد.
✅ پاسخ صحیح: گزینهی ۳ – c
۱.
sgid
❌
– SGID عدد ۲ است، نه ۱.
۲.
Sticky Bit
✅ پاسخ درست
– رقم اول (۱) نشاندهندهی Sticky Bit است. این مجوز در دایرکتوریهایی مثل /tmp کاربرد دارد.
۳.
sudi
❌
– غلط املایی (منظور SUID است) و عدد SUID ۴ است، نه ۱.
✅ پاسخ صحیح: گزینهی ۲ – Sticky Bit
۱.
og
❌
– این ترکیب در ls برای نمایش آدرس لینک استفاده نمیشود. -o و -g مربوط به حذف اطلاعات مالک/گروه هستند.
۲.
lh
✅ پاسخ درست
– -l آدرس لینک (هدف) را نشان میدهد و -h اندازه را خواناتر میکند. این گزینه شامل -l است.
۳.
il
❌
– -i برای نمایش inode و -l برای جزئیات است، اما پاسخ صحیح ترکیبی است که -l را داشته باشد. با این حال lh استانداردتر است.
✅ پاسخ صحیح (فنی): گزینهی ۲ – lh
۱.
y
❌
– y پاسخ به سؤال تأیید است، نه سوئیچ دستور.
۲.
d
❌
– این سوئیچ در rm وجود ندارد.
۳.
i
✅ پاسخ درست
– سوئیچ -i (Interactive) قبل از حذف هر فایل از کاربر تأیید میگیرد.
✅ پاسخ صحیح: گزینهی ۳ – i
۱.
fdisk
❌
– fdisk برای ایجاد/حذف پارتیشنها استفاده میشود، نه ایجاد فایلسیستم.
۲.
mkfs
✅ پاسخ درست
– mkfs (Make File System) برای ایجاد فایلسیستم روی پارتیشنها استفاده میشود.
۳.
format
❌
– این دستور در لینوکس وجود ندارد (معادل آن در ویندوز است).
✅ پاسخ صحیح: گزینهی ۲ – mkfs